Archief voor december 2006
Raw
Vandaag wordt even technisch.
Ik hoop jullie allen de ogen te openen.
Heb je dat ook wel eens, dat je een geweldige foto denkt te maken, en dat het resultaat toch een flauw aftreksel wordt?
Ik heb in mijn studietijd en de jaren daarna veel gefotografeerd, en had daarvoor een donkere kamer. Alles ging bij mij in zwart-wit, en op vakantie gebruikte ik diafilm.
Het grote verschil tussen zwartwit en dia was voor mij niet de kleur, maar de mogelijkheid om achteraf nog van alles te regelen aan de foto. Een dia kon je niet vergroten, uitsnijden, helderder of contrastrijker maken en dat soort dingen.
Bij digitale fotografie komt dat ogenschijnlijk weer samen. Je maakt kleurendia’s (JPG-bestanden), en daar kun je nog het een en ander aan bijregelen met de PC. Voorzichtig aan, en bewaar altijd het origineel, want bij elke verandering wordt de kwaliteit minder.
Ik doe nu al een paar jaar mee met de digitale fotografie, maar vond het tot voor kort maar behelpen. Echte foto’s waren toch altijd net een graadje mooier. En van mijn pogingen om een foto op te peppen (meer contrast, schaduwen verzachten en dat soort dingen) werd het eigenlijk nooit beter.
Digitale camera’s hebben allerlei instellingen om de opname aan te passen, bijvoorbeeld aan de kleurtemperatuur (daglicht of kunstlicht bijvoorbeeld). Maar achteraf zijn die instellingen niet goed meer te veranderen, tenminste niet als je JPG-formaat gebruikt.
Sinds kort heb ik het Raw-format ontdekt, en het is of mijn ogen zijn opengegaan. Ik kan nu met kunstlicht een foto nemen en die omvormen tot een foto die genomen lijkt bij daglicht. En dat kan zonder dat er rare contrasten ontstaan of iets dergelijks.
In het verleden begreep ik niet zo goed wat de zin is van raw-opnames. Met al die megapixels is immers de scherpte van JPG-foto’s heel goed geworden. Even voor wie het niet kent: het JPG formaat moet je vergelijken met een aardappelstempel-prent. Er staat niet precies op afgebeeld wat de camera zag, het is vertaald in blokjes van verschillende grootte die over elkaar heen zijn gestempeld. Verder kent JPG maar 256 mogelijkheden per kleur voor ieder puntje (pixel). Daardoor kan het bestand veel kleiner zijn dan de echte opname, afhankelijk van hoe goed we het doen.
Een raw-opname bevat simpelweg de informatie van alle puntjes (pixels) in de camera, al dan niet gezipt. Maar nu komt het: daarbij zijn er geen 256 waarden per puntje, maar minstens 4096. Professionele camera’s gaan nog verder.
Voor de uiteindelijke foto maakt dat niets uit, die kan prima in JPG formaat staan. Maar in een raw-foto zit veel meer informatie, en kunnen we dus veel meer regelen aan de kleuren, zonder dat de beeldkwaliteit daaronder lijdt. Als je dus een foto genomen hebt bij kunstlicht, kun je hem bijregelen tot een foto die er natuurlijk uitziet. En heel belangrijk: daarvoor hoef je tijdens de opname niets te doen. Je hoeft je dus niet bij elke foto af te vragen wat de instellingen van de camera moeten zijn, dat komt later wel.
Het enige nadeel van raw-format is dat je foto’s meer ruimte innemen. Een 10 megapixelfoto neemt zo maar 12 tot 13 megabyte in beslag. Maar geheugenkaarten zijn helemaal niet duur meer dus wat zou dat?
O wee
Gisteren kwam J. met zijn rapport thuis. Hij zit nu in de tweede, en plotseling balanceert hij op de rand van de afgrond: bijna de helft vijfkommavijfjes.
Hij leed er totaal niet onder, want hij was nog een van de betere jongens. Ja, er waren wel allemaal meisjes met heel hoge cijfers, maar dat was geen reden voor zorgen, het waren immers meisjes. En vijfkommavijf is net niet onvoldoende tenslotte.
Ik probeer hem al een tijdje aan zijn verstand te brengen dat studeren iets anders is dan huiswerk maken. Om schoolrapporten geef ik niet zo veel, maar toch hoopte ik dat J. hiervan een beetje zou schrikken. Daar heb ik nog niets van gemerkt.
‘s avonds op gitaarles was O.W. totaal gefrustreerd, hij krijgt maar geen beweging in de jongens en stelde voor dat ze er voorlopig maar mee stoppen. Mij komt dat wel goed uit, het is inderdaad malaise met die twee, en ik wil wel eens proberen of ze het bij een ander weer leuk gaan vinden. Ik weet alleen even nog niet bij wie, en misschien ook nog niet zo goed wanneer.
Maar hiervan waren de heren wel heel erg van de kaart. Ze doen wel niets meer aan die gitaar, maar dat ze er in wezen uitgegooid worden komt hard bij ze aan. Al weten ze zelf niet of ze er wel mee door willen gaan.
Een levensles, denk ik maar. En ik ben lekker mooie liedjes gaan spelen met D, terwijl J. zijn Duits ging leren voor vandaag (toen er geen tranen meer uit kwamen tenminste). Toen ze naar bed gingen zagen ze allebei wel weer licht aan het einde van de tunnel, ophouden met een niet werkende les bij O.W. is natuurlijk ook voor de jongens een bevrijding.
Ik hoop dat de heren wat meer gevoel krijgen voor prioriteiten in hun leven, vooral J. wil eigenlijk niets anders dan gamen. En ik zou liever zien dat hij een acht voor Nederlands haalt dan voor klassieke talen, al zeggen schoolrapporten me weinig.